Kategoriler
Sayfalar
Yeni İçerikler
 
YAZ KUR’AN KURSLARI: YENİDEN YAPILANMA İÇİN BİR MODEL
Yaz Kur’an Kursları toplumumuzun her kesimine din eğitim ve öğretimini götürebileceğimiz en yaygın yapılanmadır. Temel din eğitiminin verildiği ve verilebileceği, insanların Kur’an-ı Kerim’i ellerine ilk aldıkları yerdir. Milyonlarca öğrencinin sadece dini öğrenmek amacıyla aynı anda bir araya geldiği bir eğitim kurumudur.

Yaz Kur’an Kursları toplumumuzun her kesimine din eğitim ve öğretimini götürebileceğimiz en yaygın yapılanmadır. Temel din eğitiminin verildiği ve verilebileceği, insanların Kur’an-ı Kerim’i ellerine ilk aldıkları yerdir. Milyonlarca öğrencinin sadece dini öğrenmek amacıyla aynı anda bir araya geldiği bir eğitim kurumudur.

Din eğitimi ve öğretimi Yaz Kur’an Kurslarından bağımsız düşünülemez. Ülkemizde 0–15 yaş arası çocuklarımıza din eğitimi veren bir örgün eğitim kurumu bulunmamaktadır. Sadece bu açıdan baktığımızda bile Yaz Kur’an Kurslarına ne denli ihtiyacımız olduğu ortadadır. O halde, zorunlu eğitimin sekiz yıla çıkarılmasından itibaren Yaz Kur’an Kursları yeniden ele alınmalı ve yeniden yapılandırılmalıydı. 1998 öncesinde İmam Hatip okullarının altıncı sınıftan başlıyor olması din eğitimi ihtiyacını bir ölçüde karşılamaktaydı. Ancak şu anda 0–15 yaş çocuklarına Kur’an öğretimiyle beraber din eğitimi verecek başka bir müessesenin bulunmaması Yaz Kur’an Kurslarının yeniden yapılandırılmasını ve ıslah edilmesini gerektirmektedir. Diyanet İşleri Başkanlığı bazı çalışmalarla örneğin Yaz Kur’an Kursları için hazırlanan müfredat ve kılavuz kitap, Kur’an kursu öğreticilerine ek ders ücreti verilmesi çok önemli gelişmeler sağlamış olsa da bunlar yeniden yapılanma için yeterli adımlar değildir.

 

YAZ KUR’AN KURSLARININ AMACI NE OLMALI?

v              Temel dini bilgileri kısa sürede kazandırmalıdır.

v              Kalıcı dini öğrenmeyi, yani dini bilgilerin yaşantıya dökülmesini sağlamalıdır.

v              Kursa gelen her talebenin bir daha devam etmeyebileceğini düşünerek en iyi ve kalıcı eğitimi uygulamalıdır.

v              Çocuklarımıza dinin ve caminin hayatımızdaki önemini kavratmalıdır.

v              Çocuklarımıza dinimizin sevgi ve kardeşliğe verdiği önemi, sağladığı ortamla yaşayarak görme imkânı sunmalıdır.

v              Kursa gelen bir çocuğun en az üç sene devamını temine çalışmalıdır.

v              Çocuklarımızın boş zamanlarını faydalı bir şekilde değerlendirmesi için kursa geldiklerini düşünerek çeşitli sosyal etkinlikler planlamalıdır.

v              Kurs görmeye gelen bütün insanlara kapılarını açarak caminin tüm toplumun ortak mekânı olduğunu kavratmalıdır.

v              Seviyeli ve kaliteli bir eğitim vererek gelen bütün öğrencileri memnun etmelidir.

v              Öğrencilerin gönüllü olarak bu kurslara gelmiş olmasının farkında olarak din eğitimini en modern yöntemleri kullanarak vermelidir.

 

YAZ KUR’AN KURSLARININ ÖNEMİ

v              Yaz Kur’an Kursları birçok çocuğun ilk Kur’an-ı Kerim eğitimini aldıkları yerdir.

v              Toplumumuzda Kur’an-ı Kerim okumayı bilenlerin çoğu Kur’an okumayı yaz kurslarında öğrenmişlerdir.

v              Yaz Kur’an Kursları daha sonraki yaşantılarında yeterli düzeyde din eğitimi alma imkânı olmayan kimselerin asgari düzeyde dini bilgileri öğrendikleri yerlerdir.

v              Çocuklarımızın dine, din görevlilerine, camilere ve Kur’an-ı Kerim’e bakışlarını etkileyen ilk mekânlar yaz kurslarıdır.

v              Yaz Kur’an Kursları çocuklarımızın ilk dini deneyimlerini yaşadıkları kurumlardır.

v              İlköğretim okullarında iki senede, liselerde üç senede verilebilecek eğitim bu kurslarda bir yazda verilebilmektedir.

v              Birçok insanımız çocukluklarında yaz kurslarında edindikleri bilgilerle dini yaşantılarını sürdürmektedir.

v              Çocuklarımız yaz tatilini bu kurslar sayesinde boş geçirmemekte, başıboşluktan kurtulmakta ve çeşitli etkinlikler sayesinde toplumsallaşmaktadır.

v              Yaz Kur’an Kurslarının cami merkezli yapılması, edinilen bilgilerin uygulamalı olması din eğitiminin kalıcılığını pekiştirmektedir.

v              Kurslara gelen çocuklarımızın gönüllü olduklarını düşündüğümüz zaman halkımızın Yaz Kur’an Kurslarına ne kadar önem verdikleri daha iyi anlaşılacaktır.

v              Bütün bunların yanında yaz kurslarının ne kadar önemli olduğu yazın camilerimizde oluşan öğrenci yoğunluğundan da anlaşılabilmektedir.

 

YAZ KUR’AN KURSLARININ HEDEF KİTLESİ

v              Kursların kapısı herkese açık olmakla beraber hedef kitlesi ilköğretimde okuyan çocuklar olmalıdır.

v              Din eğitiminin batıda bile artık anasınıfından başladığı bir zamanda yaz Kur’an Kurslarına başlama yaşı da 6’ya indirilmelidir.

 

YENİDEN YAZ KUR’AN KURSLARI

Yaz Kur’an Kurslarının önemle üzerinde durulması gereken bir kurum olduğu artık hepimizin malumudur. Yaz gelince camilerde biriken öğrenciler herkesin dikkatini çekmektedir. Özellikle büyük şehirlerde camiler ve cami görevlileri karşılaştıkları yoğun ilgiye cevap verememekte, kursa gelen talebelerin yarısı ilk hafta sonunda kursu bırakmaktadır. Çok sayıda öğrencinin başvuru yapması ve bir öğreticinin başında 80–100 talebenin toplanması hocayı olumsuz davranışlara itmektedir. Cami cemaati kurs vesilesiyle oluşan kargaşadan rahatsız olmakta ve çocuklara karşı olumsuz tutum sergilemektedir. Hâlbuki gönüllü olarak Kur’an ve dini öğrenmeye gelmiş olan, en azından camiye ve dine sevgisini gösteren çocuklarımızın kursu bırakmaları biz din eğitimcileri için çok acı bir durumdur. Geleceğimizi inşa edecek olan camilerimizin çocuklar üzerinde böyle olumsuz izlenimler bırakmasının hesabını kim verecektir? Diyanet İşleri Başkanlığı ve sivil toplum kuruluşları kurs mekânlarının düzenlenmesi ve öğretici ihtiyacının karşılanması için acil eylem planları hazırlamalıdır. Birçok ülkede öğrenci bulmak için çeşitli vesileler aranarak hizmetler yapılırken, ülkemizde var olan öğrencilerimize din hizmetini götürememek, onların cami kapılarından geri dönmelerine sebep olmak bizim vicdan azabı duymamıza sebep olmayacak mıdır?

Yaz Kur’an Kurslarını bir müessese olarak görmek ve sorumluluğu, başka kimseye atmadan üstlenmek durumundayız. Yazdıklarımız sadece diyanet teşkilatına veya sivil toplum kuruluşlarına yönelik değildir. Din eğitimiyle iç içe olan tüm insanlarımızın ve hayırseverlerimizin de sorumluluğu vardır. Bizce, Kur’an Kurslarındaki öğretici ihtiyacı İHL meslek dersleri ve Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi öğretmenleri tarafından giderilmelidir. Diyanet teşkilatı ve vakıflar hazır yetişmiş ve pedagojik formasyon sahibi bu kitleyi yaz kurslarında istihdam etmelidir. Öğretmenlerin yaz aylarında bu iş için kullanılmaları kurslar için büyük bir imkândır.

Yaz Kur’an Kurslarını yeniden düşünürken üç önemli unsur karşımıza çıkmaktadır: Müfredat, Öğretici ve Mekân. Kurslarımızı bu üç unsurdaki aksaklıkları ele alarak gözden geçirecek ve her bir alanın ıslahı için önerilerde bulunacağız.

 

YAZ KUR’AN KURSLARINDA MÜFREDAT MESELESİ

Yaz Kur’an kursları için iki sene öncesine kadar DİB (Diyanet İşleri Başkanlığı) tarafından önerilen ve geliştirilen ortak bir müfredat söz konusu değildi. İki yıl önce bu ihtiyaç geliştirilen bir müfredatla giderilmiştir. Ancak yapılan uygulamalar müfredatın birçok yönüyle aksadığını göstermektedir. DİB tarafından geliştirilmiş olan müfredat sanki örgün eğitim kurumları için hazırlanmış ideal bir çalışmadır. Adı üzerinde yaz kuran kursları örgün eğitim kurumu değil, kısıtlı süreli mevsimlik bir faaliyettir. YKK müfredatının akademisyenler tarafından yazılmış olması, kurs mekân ve öğreticilerinin durumlarının dikkate alınmaması uygulamada birçok sıkıntıya yol açmıştır.

YKK (Yaz Kur’an Kursları) müfredatı öğrencilerin zekâ gelişimine göre seviye grupları ayrımını değil bilgi düzeyine göre seviye ayrımını ön görmektedir. Hâlbuki Kur’an eğitimi ile dini bilgiler eğitimi farklıdır. Bilgiye göre ayrım Kur’an dersi için geçerli olabilir fakat dini bilgiler dersleri için geçerli olamaz. Çünkü dini bilgiler öğretimi on yaşındaki çocukla on beş yaşındaki çocuğa farklı uygulanmalıdır. Burada kastedilen değişik bilgilerin öğretilmesi değildir. Aynı bilgileri farklı anlayış seviyelerine, farklı ağırlık ve metotlarla öğretmeliyiz. On yaşındaki çocuğa da İslam’ın şartlarını öğreteceğiz on beş yaşındaki çocuğa da, fakat ikisine de aynı metni öğretemeyiz.

Öğrencilerin kaç sene art arda yaz kurslarına geleceği belli değildir. Onların, dini bilgilerin bir kısmını öğrendikten sonra diğer kısmını öğrenmeleri için bir üst seviyeye geçmelerini beklemek yanlıştır. Hâlbuki her öğrenciye temel dini bilgilerin hepsi, ana hatlarıyla, yaş seviyelerine uygun olarak öğretilmelidir. Yaşı ilerledikçe aynı konulu bilgiler daha geliştirilmiş olarak öğretilecektir. Böylece öğrenci yaşıtlarıyla beraber okuyacak ve anlayabilecekleri dersleri görecektir.

Kur’an-ı Kerim’in kıraati ve ezber öğretimine gelince; bu alandaki gruplandırmalar öğrencilerin bilgilerine göre yapılabilir. Çünkü burada somut öğrenme söz konusudur. Daha önce öğrenmiş olanlar veya daha çok çalışanlar, aynı yaşta bile olsalar ilerleyecektir. Kıraat ve ezberde ilerleyen öğrencileri yaşları küçük diye bekletmenin de anlamı yoktur.

DİB tarafından hazırlanan bu müfredata eleştirilerimizin temelinde, dikkat edilirse hep işlevsellik öncelenmiştir. Anlattıklarımız kurslarda uygulanabilen işlerdir. Henüz öğrenci istikrarı bile sağlanamayan kurslarda örgün eğitimde kullanılabilecek bir programı uygulamaya kalkmak verimi artırmak yerine düşürecektir.

Bu müfredat Yaz Kuran Kursları tarihinde bir dönüm noktasıdır. Artık kurs mekânlarının düzenlenmesi, öğreticilerin yetiştirilmesi ve ders kitaplarının hazırlanması gündemdedir. DİB’in bütün bunları düşündüğüne ve gerekeni de yapmaya çalıştığına eminim. Ancak müfredatta görülen eksikliklere düşmemek için işin içinden gelen insanların bu çalışmaları yapması gerektiği görülmektedir.

 

YAZ KUR’AN KURSLARINDA ÖĞRETİCİ MESELESİ

Modern eğitimin başlamasıyla okullar camilerden uzaklaştı. Cami çevresinde gelişen İslamî eğitim öğretim modelinin ortadan kalkması ile camiler sadece ibadet edilen mekânlar haline geldi. Diyanet teşkilatı camilerin ibadet işlevini organize etmek için imam ve müezzin dışında görevli tayinine ihtiyaç duymadı. Yıllardır imam ve müezzinlere yaz kursu yaptıkları zaman bir ücretin ödenmemesi aslında onların görevinin kurs yapmak olmadığını da göstermekteydi. Ancak durum böyle değildir. Yaz Kur’an kursu yapması için görevliler tayin edilmedikçe cami görevlileri, kanuni mecburiyetleri olmasa da kursları kendileri yapmalıdır. Kur’an kursu yapan görevlilere ek ders ücreti ödenmeye başlanmış olması bunu ifade etmektedir.

Camilerde yaz kuran kursları öğreticiliği için ayrı görevlilerin atanması yakın zamanda söz konusu değildir. İmam ve müezzinlerin İlahiyat mezunu olması da uzun yılları alacak bir meseledir. Yaz Kur’an kurslarındaki öğretici açığını gidermek için dışardan insan istihdam edilmelidir. İmam Hatip mezunları hatta öğrencileri, İlahiyat fakültesi öğrenci ve mezunları öğretici ihtiyacını karşılayacak kaynaklardır. Fakat bizce en önemli kaynak öğretmenlerdir. Eğer Din Dersi ve İHL meslek dersleri öğretmenleri Yaz Kur’an Kurslarında görevlendirilirse ki sayıları binlercedir, hem sayısal ihtiyaç giderilecek hem de nitelikli öğretici istihdam edilmekle verimlilik arttırılacaktır.

Kur’an kurslarındaki öğretici meselesini çözmek sadece müftülüklerimizin işi olmamalıdır. Öğretmenlerimiz bu konudaki istek ve arzularını gerekli makamlara beyan etmelidir. Ümidimiz odur ki, din görevlilerine verilen ek ders ücreti yaz kurslarında görev alan öğretmenlere de verilir. Öğretici ihtiyacına en kalıcı çözüm herhalde bu şekilde sağlanabilir.

 

YAZ KUR’AN KURSLARINDA MEKÂN MESELESİ

Yukarıda da değindiğimiz gibi camilerimiz eğitim öğretim işlevini yitirdiği için kurs yapılabilecek uygun mekânlara da sahip değiller. Kurslar genelde namaz kılınan mekânlarda ve rahlelere oturmak suretiyle yapılmaktadır. Hâlbuki öğrencilerimiz modern okullarda sınıf sistemi ve sıralarda ders görmektedir. Onları camilerde diz üstü oturmaya mecbur bırakmak uygun değildir. Camilerimizde de derslikler oluşturmalıyız. Derslik oluşturulmadan yapılan derslerde sınıf hâkimiyeti de sağlanamamaktadır. Öğreticiler öğrencileri kontrol edememektedir. Öğrencilerin ibadet mekânlarını rahat kullanması cemaat tarafından hoş karşılanmamakta, çocuklar çok kere cemaatin olumsuz tutumlarına maruz kalmaktadır.

Her cami, sadece yaz için bile olsa kurslar için derslikler oluşturmalıdır. Hatta okul döneminde hafta sonu Kur’an eğitimi yapılabileceği gibi okula giden öğrencilere etütler de yapılabilir. Ayrıca yaşı ilerlemiş insanlara kurslar açılarak bu sınıflardan istifade edilebilir. Dolayısıyla oluşturulacak sınıflar boş yatırımlar olmayacağı gibi yaz kurslarının kalitesine de büyük katkı sağlayacaktır.

 

YAZ KUR’AN KURSLARININ YENİDEN YAPILANDIRILMASINDA DİKKAT EDİLECEK TEMEL İLKELER

v              DİB tarafından hazırlanan müfredat gözden geçirilip uygulanabilir hale getirilmelidir.

v              YKK müfredatı ilköğretim din dersi müfredatı da incelenerek ele alınmalı, ilköğretimdeki dersler ile YKK’larındaki dersler birbirini tamamlayıcı olmalıdır.

v              YKK öğretici kılavuz kitabının yanında ders kitapları da hazırlanıp öğrencilere dağıtılmalıdır.

v              Yaz kurslarına kayıtların altı yaşından itibaren başlatılması için gerekli resmi düzenlemeler yapılmalıdır.

v              Öğrenciler yaşlarına göre seviyelere ayrılmalı ve bu çerçevede seviye grupları oluşturulmalıdır.

v              Camilere, İlahiyat mezunu imam atamaları fazlalaştırılarak kurslarda öğretici kalitesi de arttırılmalıdır.

v              Mevcut cami görevlileri kurslar öncesinde uzmanlar tarafından verilen seminerlere tabi tutulmalıdır.

v              Dışardan görevlendirilecek öğreticiler de seminerlere tabi tutularak görevlendirilmelidir.

v              Öğretici ihtiyacı devam ettiği sürece din eğitimi almış birçok insan YKK’larda görev almaya teşvik edilmelidir.

v              İHL ve DKAB öğretmenlerinin YKK’larda görevlendirilmesi için onlara da ek ders ücreti ödenmelidir. Gereken düzenleme bir an önce yapılmalıdır.

v              Camiler kuran kurslarına hazırlanmalı ve cemaatin olumsuz tutumlarının önüne geçilmelidir.

v              Camiye kurs için gelen hiçbir öğrenci geri çevrilmemelidir.

v               Her cami derslik sistemine geçmeli ve gereken araç gereçleri hazırlamalıdır.

v              Derslikler cami müştemilatının dışında olmamalı, öğrenciler devamlı cami ile iç içe bulunmalıdır.

v              Görsel malzemelerin kullanılması için sınıflarda teknik altyapı hazırlanmalıdır.

v              YKK sadece bilgi verilen bir kurum olmamalı, öğrencilere çok çeşitli sosyal etkinlik imkânları sunmalıdır.

v              Öğreticiler velilerle yakın temasta bulunmalı, veli toplantıları yapılmalı, öğrencilerin devamsızlıkları ailelerine bildirilmelidir.

v              YKK öğreticileri kendi aralarında zümre yapmalı, daha iyi ve kaliteli bir eğitimin yapılabilmesi için gereken önlemleri kendileri almalıdır.

v              Ders giriş çıkış saatleri namaz vakitlerine göre ayarlanmalıdır.

 

* Bu yazı DKAB BAKIŞ dergisinin 2. sayısında yayınlanmıştır.

Gökhan ERENOĞLU

 

Yazıyı Gönderen:Berra Erenoğlu                                                  

Tarih : 2008-04-24 - Okunma : 25176
YAZ KUR'AN KURSLARI kategorisine ait diğer içerikler
GÖRSEL DVD TANITIMI
YAZ KUR'AN KURSLARIYLA İLGİLİ 30 TAVSİYE
SULTAN AHMET CAMİİ- 3 BOYUTLU KAĞIT MAKET
2008 YILI YAZ KUR'AN KURSU DERS PLANLARI
YAZ KUR'AN KURSLARI NEDEN ÖNEMLİ?
ÇOCUKLAR İÇİN AKTİVİTE ÖRNEKLERİ
DİNİ İÇERİKLİ BİLGİSAYAR OYUNLARI
KÖTÜ ALIŞKANLIKLARI ÇÖPE ATIYORUZ-ÇOCUKLARA AKTİVİTELER
ARAP SAÇI OYUNU-ÇOCUKLARA AKTİVİTELER
KUR'AN VE ÇOCUK
Listenin tümü >>
 
Site İçi Arama
Site Menü
Çok Okunan İçerikler
Link Arşivi
İçeriği Paylaş

www.kurankurslari.com
Sitede bulunan tüm içerikleri kaynak göstererek kullanabilirsiniz
Code By huzurevi | asilweb